İlk akvaryumumu bir kasım sonunda kurdum. O zamanlar "kışın akvaryum kurulmaz" diyen de vardı, "en iyi zaman kıştır" diyen de. İkisinin de haklı olduğu noktalar var: soğuk aylarda oda sıcaklığı düşük ve dalgalı olduğu için ısıtma tarafında biraz daha dikkatli olmanız gerekiyor, ama buna karşılık evde daha çok vakit geçirdiğiniz, suyu her gün gözleyebildiğiniz bir dönem. Yeni akvaryum başlama sürecinde en çok işe yarayan şey de tam olarak bu: sabır ve düzenli gözlem. Aşağıda kendi kurulumlarımda denediğim, karşılaştırdığım ve zamanla oturttuğum yol haritasını anlatıyorum.
Karar aşamasındaysanız, mevsimin size ne getirdiğini net görmek işi kolaylaştırıyor. Benim tuttuğum basit tablo şöyle:
| Konu | Kışın avantaj | Kışın dikkat edilecek |
|---|---|---|
| Sıcaklık | Kalorifer açıkken oda sıcaklığı çoğu gün sabit kalır | Gece ve pencere kenarı farkı 4-5 dereceye kadar açılabilir |
| Gözlem | Evdesiniz; suyu, balığı, cihazları her gün kontrol edersiniz | Aşırı müdahale etme isteği (her gün su değiştirme hevesi) |
| Kurulum süresi | Döngüyü tamamlamak için acele etmeyeceğiniz bir dönem | Soğuk suda bakteri kolonisi daha yavaş çoğalır |
| Balık temini | Mağazalar daha sakin, sohbet edecek vaktiniz olur | Balığı eve taşırken poşetin soğuması ciddi risk |
Benim vardığım sonuç şu oldu: kış, kurulum ve olgunlaştırma için çok uygun; balık taşımak için ise ekstra önlem gerektiriyor. Zaten döngü üç-dört hafta sürdüğü için, aralıkta kurulan bir akvaryuma balık gireceği zaman hava biraz yumuşamış oluyor.
İlk akvaryumumda yaptığım en büyük hata küçük bir tank seçmekti. 30 litrede sıcaklık ve kimya o kadar hızlı değişiyor ki, en ufak hatanız hemen balığa yansıyor. Kışın bu daha da belirgin; küçük hacim oda soğuduğunda çabuk soğuyor. O yüzden ilk tercihimi hep 60 litre ve üzeri yapıyorum. Boyut seçimi konusunu ayrıntılı anlatan rehberimizde de aynı mantık var: büyük hacim, yeni başlayana hata payı verir.
Kurulum gününde sırayı şöyle takip ediyorum:
Isıtıcıyı seçerken kış özelinde bir not: cihazın tek başına odayı ısıtmasını beklememek gerekiyor. Akvaryumu dış duvara ve pencereye yakın koymamak, tek başına termostat ayarından daha çok işe yarıyor.
Burası herkesin atlamak istediği ama atlanmaması gereken bölüm. Filtre süngerinde amonyağı nitrite, nitriti nitrata çeviren bakterilerin yerleşmesi gerekiyor. Bu bakterileri beslemek için ortama azot kaynağı koymanız lazım; ben balıksız yöntemi tercih ediyorum. Bir tutam balık yemini tanka atıp her iki-üç günde bir test yapıyorum.
Kışın izlediğim tabloyu şöyle özetleyebilirim:
Su 24 derecenin altındaysa bu takvim bir hafta kadar uzayabiliyor. Sıcaklığı döngü boyunca 25-26 derecede tutmak süreci belirgin şekilde hızlandırıyor. Amonyak ve nitritin ne anlama geldiğini merak ediyorsanız, o konuya ayrılmış yazıyı kurulum haftasında bir kez okumanız çok şey değiştirir.
İlk grupta az sayıda, dayanıklı balıkla başlıyorum. Zebra balığı, plati ya da neon tetra gibi türler yeni sisteme daha toleranslı. Renkli ve nadir türleri en az altı ay sonraya bırakıyorum; çünkü o balıklar oturmuş bir sistemde bile hassas.
Balığı kışın eve getirirken poşeti montumun içine alıp taşıyorum, arabada camdan uzak tutuyorum. Eve gelince poşeti 20 dakika suyun içinde yüzdürüyor, sonra yarım saat boyunca azar azar akvaryum suyu ekliyorum. Bu yarım saatin balıkta ne kadar fark yarattığını birkaç denemeden sonra net gördü